Analisis Tindak Tutur pada Wawancara Presiden Prabowo Bersama Enam Jurnalis pada Youtube Najwa Shihab (Kajian Pragmatik)
DOI:
https://doi.org/10.61132/jibpgsd.v1i1.106Keywords:
Political Communication, Prabowo Subianto, Pragmatics, Speech ActsAbstract
This study analyzes President Prabowo's speech acts in an interview with six journalists and editors-in-chief on the program "Presiden Prabowo Answers" on Najwa Shihab's YouTube channel. Using a pragmatic approach and qualitative descriptive methods, this study identifies three types of speech acts: locution, illocution, and perlocution. The results show that Prabowo not only conveys information, but also inserts certain intentions and shapes public perception through a strategic speech style. This finding confirms that language in political communication plays an important role in building an image and influencing the audience.
References
Akbar, S. (2018). Analisis tindak tutur pada wawancara Putra Nababan dan Presiden Portugal (Kajian pragmatik). Jurnal Pendidikan Bahasa dan Sastra Indonesia, 1(1), 27–38.
Artati, D. E. C. W., & Basuki, R. (2020). Tindak tutur ilokusi asertif, direktif, ekspresif, komisif, dan deklaratif pada program gelar wicara Mata Najwa. Diksa: Pendidikan Bahasa dan Sastra Indonesia, 6(1), 43–57. https://doi.org/10.33369/diksa.v6i1.9687
Chaer, A., & Agustina, L. (2004). Sosiolinguistik: Perkenalan awal. Rineka Cipta.
Cummings, L. (2007). Pragmatik: Sebuah perspektif multidisipliner. Pustaka Pelajar.
Cummings, L. (2010). Pragmatik klinis. Pustaka Pelajar.
Defina. (2018). Tindak tutur ekspresif pada anak-anak saat bermain bola di lapangan. Jurnal Ranah, 7(1), 69–85.
Insani, E. N., & Sabardila, A. (2016). Tindak tutur perlokusi guru dalam pembelajaran Bahasa Indonesia kelas XI SMK Negeri 1 Sawit Boyolali. Jurnal Penelitian Humaniora, 17(2), 176. https://doi.org/10.23917/humaniora.v17i2.2509
Isodarus, P. B. (2020). Penggunaan tingkat tutur bahasa Jawa sebagai representasi relasi kekuasaan. Jurnal Ilmiah Kebudayaan Sintesis, 14(1), 1–29.
Kridalaksana, H. (2001). Kamus linguistik. Gramedia.
Leech, G. (1993). Prinsip-prinsip pragmatik. Universitas Indonesia Press.
Mirfat, M. (2019). Prinsip kesantunan dalam fungsi tindak tutur ilokusi film Ein Freund Von Mir dan Kokowääh. Belajar Bahasa, 4(1), 89. https://doi.org/10.32528/bb.v4i1.1870
Najwa Shihab. (2025, April 6). Presiden Prabowo menjawab [Video]. YouTube. https://youtu.be/-WLpXmnBmxo?si=z5Ui72nMfSnxOdbv
Novianti, H. (2017). Analisis tindak tutur ilokusi iklan perdagangan di Radio Harau FM Payakumbuh periode Februari–April 2016. Bahastra, 37(2), 129. https://doi.org/10.26555/bahastra.v37i2.7493
Purwo, B. K. (1990). Pragmatik dan pengajaran bahasa: Menyibak kurikulum 1984. Kanisius.
Saputro, E. W., Sumarwati, Chavit, U., & Suhailee, S. (2023). Tindak tutur ilokusi dalam representasi humor pada acara televisi Lapor Pak!. Basastra: Jurnal Bahasa, Sastra, dan Pengajarannya, 11(2), 323–340.
Searle, J. R. (1979). Expression and meaning: Studies in the theory of speech acts. Cambridge University Press.
Trosborg, A. (1994). Interlanguage pragmatics: Request, complaints, apologies. Mouton de Gruyter.
Tsoumou, J. M. (2020). Analysing speech acts in politically related Facebook communication. Journal of Pragmatics, 167, 80–97. https://doi.org/10.1016/j.pragma.2020.06.004
Wareing, S. (2007). Apa bahasa itu dan apa peranannya? In L. Thomas & S. Wareing (Eds.), Bahasa, masyarakat, dan kekuasaan (pp. 1–26). Pustaka Pelajar. (Diterjemahkan oleh Sunoto dkk., dari Language, Society, and Power)
Wijana, I. D. P. (1996). Dasar-dasar pragmatik. Andi Offset.
Wijana, I. D. P., & Rohmadi, M. (2018). Analisis wacana pragmatik: Kajian teori dan analisis. Yuma Pustaka.


